La lëigua lumbärda a scola. E l’emilian?

In Lumbardia la lëigua lumbärda l’é dré a dvintä una question seria. Prima roba, l’amministrassion regiunäla l’é a dré a ricunùss al lumbärd cmé la lëigua ufficiäla dla Region. E pò la völ propri fäg imparä ai ragass ad la scòla elementära un po’ dal dialëtt dal lumbärd dal post in dua i stan. E vist ca la Region la pöl mia decid i prugramma e il matterii da stüdiä, j’amministratur i han pinsä da tirä föra di sòd par fäg ascriv puesìi e canson sia ai ragass che a j’artista. Donca dòp ca al stät italian l’ha cassä il lëigui regiunäli föra dala pòrta, eccu che al lumbärd al vegna dëitar dala finestra. Pò la Region l’aiütarà anca j’üniversitä ch’ i vuran stüdia e fä stüdia al lumbärd.

Insumma, in Lumbardia la lëigua regiunäla la lasarà lé da vess admè la manera par cuntä dil barśalëtt vulgär, p’r insültä la gint, par dä di num a quälcadoi quand t’é nech o par bias’ciümä: l’é la manera da guardä il radiś d’una civiltä ca la siguita a ‘ndä inans sëisa ricurdäs d’in dua la vegna. L’é un elemëit identitäri. A sarìss mia bel se un dé anca l’Emilia Rumagna la fes l’istess cun ‘l piaśintëi e tüt i dialët d’ l’emilian e dal rumagnö?

Giurnäi e television i n’han mia parlä a bota, i han scritt e ditt quäśi gnint. Magäri parché a quälcadoi a g’ sa mia cär, magäri parché quälcadoi al g’ha pagüra ca di ätar i g’ van a dré. L’ünica roba ca la Rai l’é stä bona da fä l’é un servisi ala mattëina p’r intervistä un sëidic bargamasch ad la Lega, dmandäg da cantä Fratelli d’Italia e ricurdä ca par quälcadoi ‘l dialëtt (e däi cun’l dialëtt!!!) l’é una barrera contra j’immigrä (???). Ätra dmanda inteligìinta l’è: “Al lumbärd i g’han d’imparäl anca j’islamich?”. Mia i stranier, j’islamich. Tant cmé sa la religion la gh’intres quälcos cun cul discurs ché… Al titul da servisi a l’é “Lumbard – Noio volevam savuar”, cmé in cul film ad Totò: insuma, tant cmé dì ca mantign la lëigua regiunäla al fa rid. Menu mäl ca ‘l suciolug e scritur Claudio Risè l’ha scrit un bel articul in s’al Giornale ad Milan. Av cunsiglium da leśal.

Andiamo a comandare in dialetto piacentino

Se del tormentone estivo di Fabio Rovazzi, Andiamo a comandare, hanno fatto la traduzione in latino, perchè non tentare con quella in dialetto piacentino? Ecco allora Andum a cmandä.

Nota: comandare si può dire sia cmandä che cumandä.

Fotogramma del video di Andiamo a comandare. In dialetto piacentino Spavëit mia, ma cun ‘l mutur in tanginsiäla Andum a cmandä.

Spavëit mia, ma cun ‘l mutur in tanginsiäla… andum a cmandä!!!

Ca ‘l guärda siur Rovazzi
A g’ho in man la so cartéla
E g’ho da dig ca tra tüt i valur
A gh’é andä sö “l’andä a cmandä”
Am dispiäś

G’ho un prublema in d’la testa, la fünsiona a metä
D’ogni tant al pärta un son ca ‘l fa…
E ogni vòta ca ‘l ma pärta, sid imbarasant
Tant cmé cla vòta ca s’er al risturant e…
“Pösia pagät da bev?”
Lé la diś: “Va bëi”
Sulamëit ca quand a g’ dag al bicer
L’é una malatia, l’é periculuśa
Stim ala lärga, l’é cuntagiuśa

Sò mia sa sum mat o sum un geni
Fò i selfie śbarbatä tant ‘mé Gué Pequeno
A füm mia di spinéi, sum anca astemi
Spavëit mia, ma cun ‘l mutur in tanginsiäla
Andum a cmandä
Fò dil futugrafii cun ‘l me can
Andum a cmandä
Cun i savat in d’al bar
Andum a cmandä
Vëid da sfrüś acqua minaräla
Andum a cmandä
Andum a cmandä

G’ho un prublema in d’la testa, la fünsiona a metä
D’ogni tant al pärta un son ca ‘l fa…
E g’ho la testa c’ la gira cmé un kebab
A śmorś la müśica in d’la tò discuteca
“Rovazzi, che casu fät?”

Sò mia sa sum mat o sum un geni
Fò i selfie śbarbatä tant ‘mé Gué Pequeno
A füm mia di spinéi, sum anca astemi
Spavëit mia ma cun ‘l mutur in tanginsiäla
Andum a cmandä
Fò dil futugrafii cun ‘l me can
Andum a cmandä
Cun i savat in dal bar
Andum a cmandä
Vëid da sfrüś acqua minaräla
Andum a cmandä
Andum a cmandä